Również wystarczy się przyjrzeć się temu zmieniały technologie przygotowywania bieżni a nawet bramek piłkarskich. Do dziedzin sporu, w których zmiany technologiczne są najbardziej widoczne należy speedway, czyli popularny żużel.

Speedway – motocykle i ubiory

Początki żużla sięgają pierwszych lat ubiegłego wieku. Ścigano się wtedy na zwykłych, drogowych motocyklach, niejednokrotnie torach trawiastych.

Z czasem motocykle zaczęto przystosowywać do tego sportu, zaś zawody zaczęły się odbywać głównie na torach z pokruszonego żużlu.

Obecnie maszyny żużlowe są przystosowane do jazdy w lewo, choć mogą skręcać w prawo. Nie posiadają skrzyni biegów. Wyposażone są (obowiązkowo) w deflektor pełniący rolę błotnika. W zawodach motocykle muszą mieć określoną wagę (nie mniejszą niż 77 kg) oraz opony z homologacją.

Ciekawa jest historia motocykli żużlowych, bowiem aktualnie jedynym producentem jest czeska „Java”, która wykorzystuje przy produkcji części wykonywane przez innych producentów, choćby silnik włoskiego Marzotto lub szwajcarskiego GTR.

W latach 80. był taki okres, kiedy to Javy siadały na prostej za przyczyną silników japońskich. Ciekawostką może być to, że i Polacy produkowali motocykl żużlowy WSK FIZ z lat 1953-1954.

Również ubiory uległy zasadniczej zmianie – przez długie lata były skórzane, obecnie dominują wykonane są z kevlaru.

Tor, czyli totalna rewolucja

Polska jest światową potęgą żużlową, obok między innymi – Danii, Szwecji, Wielkiej Brytanii, Rosji, Czech i USA. Co ciekawe niezbyt wiele w tej dziedzinie mówi się ostatnio o Nowej Zelandii, która w latach 80. miała kilkakrotnego mistrza świata Ivana Maugera (chociaż nadal mają w tym kraju prężną ligę speedwaya). W Polsce jest kilka dobrze przygotowanych torów i odbywają się na nich ważne zawody, również międzynarodowe.

Mimo to mamy tu do czynienia z pewnym paradoksem – nazwa „żużel” przestaje być powoli adekwatna do realiów tego sportu. Tory żużlowe w większości zastąpione zostały wykonywanymi z innych materiałów. Żużel jest już rzadkością. Zastępuje go między innymi sproszkowany granit.

W sporcie żużlowym nie są dopuszczane nawierzchnie twarde, coraz częściej są ustawiane przy torach dmuchane bandy.

The post Speedway czy żużel? first appeared on Nowe Technologie.

Mimo to sztuczny kamień, nie tylko w postaci płytek elewacyjnych cieszy się coraz większym powodzenie, choćby ze względu na większe możliwości jego dopasowywania i kształtowania.

Z cementu portlandzkiego

Sztuczny kamień wykorzystywany jest nie tylko do wykańczania elewacji, ogrodzeń lub cokołów ale coraz chętniej jest wykorzystywany do wykładania podłóg, zwłaszcza w łazienkach. Jedną z metod jest zalewanie sztucznego kamienia o wyrazistej fakturze równiutką warstwą żywicy epoksydowej.

Do najbardziej znanych materiałów będących podstawą produkcji sztucznego kamienia należą cement portlandzki i gips. Do tych składników dodawany jest piasek i różnego rodzaju utrwalacze wraz z pigmentami.

Taki kamień produkuje się metodą vibrocastingu, czyli zbliżoną do tej, którą wykonuje się elementy z betonu.  Oczywiście przebiega to z wykorzystaniem stołu wibracyjnego, natomiast intensywne wibracje pozwalają dobrze skompresować strukturę.

Inne techniki

Sztuczny kamień można z grubsza podzielić na trzy rodzaje: gresowy, złożony z aglomeratów i z kolorowego betonu.

Gresowy jest produkowany zarówno przy pomocy intensywnych drgań, jak i kalcynacji, czyli prażenia konkretnych, zmieszanych składników nieco poniżej ich temperatury topnienia. W skład takiego sztucznego kamienia wchodzą między innymi – porcelana, różne minerały ilaste oraz pigmenty.

Spoiwem kamienia złożonego z aglomeratów jest przeźroczysta żywica poliestrowa. Pozostałymi składnikami są głównie mocno pokruszone naturalne skały, choćby granit, marmur lub piaskowiec. Jeśli natomiast idzie o kamień z kolorowego betonu to produkcja jest związana (z wspomnianym już) cementem portlandzkim.

Najnowszy polski „kamienny” wynalazek

Natomiast na Wydziale Mechanicznym Politechniki Krakowskiej opracowano nową technikę sztucznego kamienia, która być może w tej dziedzinie dokona pewnej rewolucji. Wynalazcy swój produkt nazwali „geopolimerem”. W skrócie – geopolimer produkowany jest z rozproszkowanego glinokrzemianu, odpowiedniego aktywatora i wody. Utrwala się przy podgrzaniu w temperaturze od 60 do 90 stopni.

Można ten materiał łatwo kształtować, jest odporny na wilgoć i, co ciekawe, można nim również… malować ściany.

The post Od cementu portlandzkiego do geopolimeru first appeared on Nowe Technologie.

Zanim jednak Jacek Karpiński wyszedł z pomysłem komputera osobistego to miał już za sobą parę innych wynalazków, między innymi pierwszy elektroniczny analizator równań różniczkowych. Stał się znany za granicą, mimo to ówczesny premier Jaroszewicz skutecznie zastopował jego dalszą karierę. Niestety i obecnie niekoniecznie w naszym kraju decydenci doceniają wagę niektórych wynalazków.

Jaką siłę przebicia mają polskie wynalazki?

Jaką zatem siłę przebicia mają współczesne polskie, niepowtarzalne wynalazki – są już bardziej doceniane, choćby w technice kosmicznej, natomiast w wielu wypadkach brakuje nam otwartości w akceptacji nowych pomysłów. Przykładem może być polska droga do docenienia możliwości grafenu, czyli alotropowej odmiany węgla. Dalsze prace Polaków nad tą strukturą można już nazwać cudem technologicznym, tyle że lobbowanie wynalazku jest godne pożałowania. Ważne jest by znalazły się środki na szersze wdrażanie odkryć polskich naukowców w tej dziedzinie.

Zalety grafenu

Do niedawna trudno było uzyskać grafen o większej powierzchni i szerszej strukturze i udało się to naukowcom z Politechniki Łódzkiej. Jest to w pozytywnym sensie woda na młyn wielu światowych firm, związanych między innymi z przemysłem elektronicznym. I to one mogą nas ubiec w dalszych pracach nad rozpowszechnianiem grafenu.

Podstawowe cechy grafenu to przewodnictwo ciepła, pochłanianie promieni świetlnych i przewodnictwo elektryczne. Pozwala na wyjątkową ruchliwość elektronów w temperaturze pokojowej. Jest też strukturą wytrzymałą, przypominającą plaster miodu, bowiem składa się z mikroskopijnych sześciokątów.

Dzięki grafenowi (i jego przezroczystości) wyświetlacze elektroniczne mogą przypominać… wykładzinę, ponieważ nadają się do zwijania w rulon. Nie jest wykluczone, że grafen zastąpi krzem w przemyśle elektronicznym.

Alotropowa – co to jest?

Ogólnie alotropia mówi o różnych odmianach tego samego pierwiastka chemicznego, jednak przy tym samym stanie skupienia. Podobnie jest z grafenem, którego struktura jest złożona z atomów węgla.

The post Grafen – domena Polaków? first appeared on Nowe Technologie.